Cuối năm 2012 , tấn sĩ Lê Trường Sơn từ Mỹ trở về nhà kết hôn sau sáu năm sinh sống ở nước ngoài.
Trong vali của tấn sĩ vật lý Trường ĐH Brown ( Providence ) là tuốt linh kiện chiếc máy in 3D version đầu tiên do anh thiết kế , với mong chờ có xác xuất làm ra hàng loạt sản phẩm này.
Về đến Việt Nam , sau khi hỏi thăm một số cơ sở làm ra , Lê Trường Sơn đối diện với vấn đề nan giải đầu tiên: nếu làm ra ở Việt Nam thì giá thành sản phẩm chưa đủ hoàn cảnh tối ưu để làm ra quy mô lớn.
“Lúc đó tính ra giá cũng 600-700 USD/chiếc , tương đương giá thành ở Mỹ , không năng cú phát triển quy mô lớn - tấn sĩ Sơn , 32 tuổi , giảng giải với tôi trong cuộc gặp ở Washington DC hồi tháng 9 - Các chi tiết nhựa để làm ra máy in khá không đơn giản và làm ra ở Việt Nam vẫn còn đắt”.
cách mệnh về làm ra
Không làm ra ngay được máy in quy mô lớn , Sơn vẫn thuê máy photo cũ bộ bo mạch của chiếc máy in để bán thử ở thịt thà Mỹ. Anh bán trên eBay với sự trợ giúp làm ra ở đầu Việt Nam qua một người bạn học từ nhỏ. Việc bán chip của Sơn diễn ra rất trôi chảy. Anh cho tôi xem bảng kê bán hàng với consortium không tồi: hơn chục ngàn USD nhờ bán bo mạch chỉ sau mấy tháng.
Công nghệ in 3D đã có từ đầu những năm 1980 , nhưng cốt yếu để dùng in kim khí nên giá rất đắt. Phí tổn cao và tính không đơn giản của công nghệ in này khiến chỉ những nhà làm ra lớn như Boeing , General Motors mới đủ sức sử dụng máy in 3D để làm ra các sản phẩm mẫu hoặc các thiết kế đòi hỏi tính đặc chế cao.
Đột phá cho máy in 3D chỉ hiện ra từ đầu những năm 2000 khi có loạt công nghệ mới ( và cách tư duy khác về in 3D ) để có xác xuất phát triển được thành dạng máy in 3D cá nhân.
Máy in 3D bây giờ sử dụng một số công nghệ , trong đó phổ thông nhất là công nghệ bằng laser hay công nghệ FDM ( fused deposition modeling ) với vật liệu sử dụng cốt yếu là nhựa nhiệt dẻo dạng sợi như PLA hay ABS. Máy in bằng kim khí hay các vật liệu khác cũng có nhưng giá thành đắt và không đơn giản hơn nhiều.
Chàng tấn sĩ Việt và dự án máy in 3D giá rẻ
Về căn bản , máy in 3D chính là một dạng robot với đầu vào là các thiết kế sẽ được đưa vào từ máy tính. Máy in 3D sẽ có hệ thống giao thông đầu phun mực ( được coi là bộ phận không đơn giản nhất về công nghệ ) , các động cơ bước để điều khiển đầu phun và trục mặt phẳng để nâng/hạ bàn in.
cách thức in FDM sẽ in vật liệu theo tầng lớp cắt mỏng của vật liệu. Để máy in hoạt động , người làm ra máy phải viết tiêu chuẩn cho các bo mạch , sau thời gian ấy máy in sẽ thực hành lệnh in theo những thiết kế được nạp vào.
“Tính cách mệnh lớn nhất của máy in 3D là khả năng cá nhân chủ nghĩa hóa cực cao các sản phẩm mà mình tạo ra - Lê Trường Sơn giảng giải - Trước kia , những món đồ này sẽ rất đắt hoặc chẳng thể làm ra được ở quy mô nhỏ”.
ước mơ máy từ 300-500 USD
rất nhiều đồ dùng cá nhân chủ nghĩa giờ có xác xuất làm ra được bằng máy in 3D. Việc sử dụng vật liệu nhựa từ ABS hay PLA phần lớn làm từ ngô nên rất không có các mối nguy hiểm hoặc rủi ro , vì vậy nhiều công ti đang tận dụng Nguyên liệu này để làm các sản phẩm thuê máy photo toshiba mới . Ngay với các version máy in sau này , Sơn cũng “in” các thiết bị của máy trên chính các version máy in cũ của mình.
Đầu năm nay , tại ĐH Washington ở St. Louis , các sinh viên đã “in” một cánh tay robot bằng nhựa cho cô bé Sydney Kendall , 13 tuổi. Cánh tay robot màu hồng này có giá thành chỉ 200 USD so với giá thường nhật trên thịt thà bây giờ là khoảng 6.000 USD.
Mẹ của cô bé , bà Beth Kendall nói với báo giới: “Hiện giờ giá các tay nhựa là rất đắt và vì lũ trẻ liên tiếp lớn , sẽ rất đắt để chúng có loại tay mới nhất... Với máy in 3D , các tay giả thế này có xác xuất rẻ hơn rất nhiều”. Và chiếc máy in để in cánh tay này có giá thành khoảng 2.500 USD.
Anh Trần mặt trời mọc , giám đốc trọng tâm thiết kế mẫu mã công nghiệp thuộc Viện R&D của Viettel , khi thảo luận với TTCT cho biết bên anh đã mua một máy in 3D công nghiệp với giá 500.000 USD.
“Chiếc máy đã không có một sự hạn chế hay một trường hợp ngoại lệ nào cả cách mệnh hóa quá trình làm ra của chúng ta - anh Minh nói - Các quá trình tạo mẫu sản phẩm nếu trước kia mất hàng tháng trời giờ chỉ cần vài giờ hoặc vài ngày”. Với nghiên cứu R&D , với làm ra , đây là bước đột phá lớn thực sự. “Công việc của chúng ta đã dễ dàng và nhanh chóng hơn rất nhiều”.
ứng dụng của máy in 3D rất rộng , đặc biệt trong thiết kế mẫu , thiết kế đồ chơi. Các thiết kế trong y khoa như cánh tay/chân robot , răng... đều có xác xuất in bằng 3D. Thậm chí đã có nghiên cứu để có xác xuất phát triển các bộ phận nhân tạo như thận bằng máy in 3D. Ở Ý , đã có công ti làm ra ra loại máy in 3D có thể “in” ra nhà từ bùn đất.
Trên thịt ngày nay , đã có một số máy in 3D gia dụng của MakerBot , Lulzbot , Solidoodle... Đắt giá bán chao đảo từ xấp xỉ 600 USD tới vài ngàn USD. Nhưng theo giới chuyên gia , loại thật sự sử dụng được , sản phẩm có độ mịn cao trên 1.100 USD.
Sơn mong muốn sản xuất được mực photo với giá thành 300-500 USD/máy để có thể sản xuất đại trà được ở Mỹ và Việt Nam. Theo anh , mức giá đó và với kiên cố , đó có thể sẽ là cuộc cách mạng lớn để đưa máy in tới các gia đình.
“Khi đó các Nhà ở có thể in bất cứ thứ đồ gì họ muốn. Cái họ cần chỉ là bản thiết kế của sản phẩm” - anh nói.
Khi tôi đến nhà Sơn ở Gaithersburg , phía bắc Washington DC , một căn phòng được trưng dụng làm phòng thí nghiệm máy in 3D. Các khung máy in với kích thước 42x42x42cm nằm ngổn ngang trên bàn và dưới góc nhà. Sơn nói anh đã trải qua được 4-5 phiên bản khác nhau của chiếc máy in 3D và cho tôi xem những sản phẩm in mẫu với thiết kế phức tạp và độ mịn cao.
“Cứ khoảng sáu tháng thì tôi có một phiên bản mới. Các phiên bản sau độ ổn định đã cao hơn” - anh hào hứng. Hiện kích thước vật lớn nhất mà máy của Sơn in được là 20x20x20cm. Phiên bản 3D này là một trong những phiên bản máy in tiện gọn nhất trên thịt hiện nay.
Đó là một quá trình bắt đầu từ sự ranh mãnh khi Sơn bị quyến rũ bởi ý tưởng cái máy có thể sản xuất được bất cứ gì mình muốn. Những người làm kỹ thuật nói chung như anh đều muốn một cái máy như vậy. Khi đó ở Trường Brown của Sơn cũng có chiếc máy in 3D trong phòng thí nghiệm.
Tháng 10-2012 , gần một năm sau khi biết và để ý đến máy in 3D , Sơn sản xuất phiên bản máy in 3D hàng đầu trên nền mã nguồn mở.
“Khi có máy trong tay mới thấy mình không thể sống thiếu nó được” - Sơn cười nói với tôi. Sau phiên bản đầu , cuộc chạy đua tiếp theo Ấy là việc phải tự sáng tạo của bản thân.
Trong thiết kế chiếc máy in , chiếc đầu phun máy in được coi là phức tạp và là nơi đòi hỏi sáng tạo nhiều nhất. “Đụng đến rồi thì thấy đây là nơi còn dồi dào đất để phát triển. Khi đó tôi nghĩ mình có thể sản xuất cái máy với mức giá hợp lý hơn cho thị trường”.
cạnh tranh với nhau
Cuộc buôn bán trên mạng lập tức đặt Sơn vào sự cạnh tranh trực tiếp với những Sự tình nan giải muôn thuở của thị trường: ăn trộm bản quyền. Bộ chip mà Sơn gửi về Việt Nam để sản xuất chỉ sau hơn một tuần rao bán trên eBay ( 2-3 tháng kể từ khi gửi ) đã bị thực sự xác thực y nguyên và được rao bán với mức giá rẻ hơn từ một nhà sản xuất.
“Tôi biết đó là sản phẩm của mình rất ngẫu nhiên. Thiết kế ban đầu của tôi có lỗi nên sau loạt sản xuất thử hàng đầu , tôi phải sửa lại thiết kế. Khi soi bộ bản mạch kia , họ có y nguyên cái lỗi đó - Sơn giải thích - Tôi tuyệt đối minh mông thiết kế bị lộ từ nguồn nào”.
Cuộc cạnh tranh giá diễn ra rất ác liệt. Khi Sơn rao bán bộ bản mạch với giá 100 USD thì những nhà sản xuất rao bán với giá 80 USD cho một thiết kế y hệt ( sau 2-3 tháng ). Khi Sơn hạ giá xuống 80 USD cho bằng giá thì lập tức giá hạ xuống chỉ còn 60 USD. Mức giá lần chót Sơn hạ xuống là 70 USD - mức mà anh coi là đủ đảm bảo có lãi để tái sản xuất.
“Khả năng cạnh tranh của hàng là rất cao. Đó là cuộc chơi khó , rất khó , nhưng là cuộc chơi mình phải chấp thuận - Sơn nói - Họ quá giỏi về sao chép”. Khi tôi hỏi về chuyện đăng ký bản quyền để ứng phó , Sơn nói phát triển máy in 3D có sự dự khán rất mạnh của cộng đồng mạng. Lực lượng này cùng phát triển và san sẻ các thiết kế , những sáng kiến mới.
“Mọi thứ bắt đầu từ nguồn mở , nên cũng không nên ôm khư khư thiết kế rồi đi đăng ký bản quyền” - Sơn nói. Anh nói sẵn sàng hoan nghênh người khác sử dụng thiết kế của mình và không giấu gì cả.
“Lợi thế của công ty , của người sáng tạo là buộc lòng phải sáng tạo , sáng tạo liên tục , tìm ra cái mới. Những người thực sự xác thực bao giờ cũng đi cầu một hoặc hai phiên bản”.
Sáu tháng trước , Sơn đã chính thức ngưng bán các bộ bản mạch sau hơn 15 tháng bán liên tục. Anh cho biết bán hàng lãi vẫn rất tốt ở mức “30-40%” , nhưng nếu tập kết bán hàng thì không có thời gian phát triển máy in hoàn chỉnh.
“Cuối cùng bán bản mạch không phải là mục tiêu chính của tôi. Tôi muốn bán được cái là máy in hoàn chỉnh” - Sơn nói. Hai tuần trước , tôi liên lạc lại với Sơn và được anh cho biết đã hoàn tất gần xong phiên bản mới và chuẩn bị chạy thí nghiệm. Một vài nhà đầu tư tiềm năng đã tiếp kiến với anh và một người đã đồng ý trên nguyên tắc về đầu tư.
Sơn nói máy in sẽ sớm hoàn thiện để bán trên Amazon và eBay vào cuối tháng 11 này.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét